भारताचे प्रसिद्ध स्टॅंड अप कॉमेडीयन राजू श्रीवास्तव (Raju Shrivastav) यांचे नुकतेच निधन झाले. त्यांना गेल्या महिन्यात हार्ट अटॅक (Heart attack) आला होता. ते रोज व्यायाम करायचे. ट्रेडमिलवर धावायचे. ट्रेडमिल एक अशी मशीन आहे जी आजकाल सर्वच जिममध्ये पहायला मिळते. हा कार्डियो एक्सरसाइजमध्ये मोडणारा एक प्रकार आहे. सेलिब्रेटी लोकं तर ती आपल्या घरीच बसवून घेतात. म्हणजे कधीही त्यावर वर्कआऊट करता येते. तुमचा धावण्याचा वेग किती आहे, तुम्ही किती धावलात हे सर्व या मशिनवर दिसते. राजू जेव्हा ट्रेडमिलवर धावत होते तेव्हा ते नेमके कितीच्या स्पीडने धावत होते ते माहित नाही पण तेव्हाच त्यांच्या छातीत दुखू लागले आणि ते थेट खाली कोसळले. त्यांना हार्ट अटॅक आला.

पण तुम्हाला माहित आहे का केवळ राजू श्रीवास्तवच नाही तर याआधी सिद्धार्थ शुक्ला (Siddharth Shukla Heart attack death) आणि साउथ इंडियन अभिनेता पुनीत राजकुमार (Punit Rajkumar) यांचा सुद्धा अशाच प्रकारे हार्ट अटॅकने जीव गेला होता. ते सुद्धा कोणतं न कोणतं हार्ड वर्कआउट करायचे. मुख्य म्हणजे कोणाचेच वय हे जास्त नव्हते. अशा परिस्थितीत हार्ड वर्कआउट हार्ट अटॅक किंवा हृदयविकाराच्या इतर आजारांना निमंत्रण तर देत नाही ना, किती वेळ व्यायाम करणे योग्य आहे, तारुण्याच्या जोशात लोक क्षमतेपेक्षा जास्त व्यायाम तर करत नाहीयेत ना? वेटलॉसचा किंवा स्लिम-ट्रिम दिसण्याचा ध्यास तुमच्या हृदयावर दबाव तर टाकत नाहीये ना? या प्रश्नांची उत्तरे जाणून घेऊया.

किती वेळ व्यायाम करावा?

सर्वात प्रथम तर तुम्ही ही गोष्ट लक्षात घ्या की या सर्वांचा मृत्यू हा वर्कआउट मुळेच झाला आहे असा दावा कोणी करत नाही आहे. पण कुठे ना कुठे वर्कआउट याच्याशी निगडीत असल्याने काही प्रश्न उभे राहतात. त्यापैकी पहिला प्रश्न हाच आहे. तर जर तुम्ही वयस्कर असाल तर आठवड्यातून अडीच तास मध्यम स्वरूपाचा व्यायाम करावा. यात जोरात चालणे, सायकल चालवणे, वेट ट्रेनिंग, योग, स्ट्रेचिंग यांचा समावेश आहे. मुलांनी आणि तरुणांनी दिवसाला 1 तास केलेला व्यायाम सुद्धा पुरेसा आहे. सेंटर्स फॉर डिसीज कंट्रोल अँड प्रिव्हेन्शन (CDC) चं म्हणणं आहे की, शारीरिक हालचालींमुळे तुमचे वजन निरोगी ठेवण्यास आणि रक्तदाब, कोलेस्टेरॉल आणि रक्तातील साखरेची पातळी कमी करण्यात मदत होते.

(वाचा :- 41 दिवस व्हेंटिलेटरवर होते राजू श्रीवास्तव, एकदा व्हेंटिलेटरवर गेलेला माणूस परत बरा होतो का व गॅरंटी किती असते?)

जास्त व्यायाम केल्याने काय होते?

नॅशनल लाइब्रेरी ऑफ मेडिसिनमध्ये प्रकाशित झालेल्या एका संशोधनानुसार, या जास्त तीव्रता असणारे व्यायाम (High intensity exercises) हे हृदय रोगांनी पिडीत असणाऱ्या लोकांमध्ये कार्डियक अरेस्टची समस्या निर्माण करू शकतात आणि शिवाय जीव जाण्याचा सुद्धा मोठा धोका असतो. हार्ट रिदम डिसऑर्डर (heart rhythm disorders) याचा देखील धोका अधिक जास्त बळावण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.Clevelandclinic चं म्हणणं आहे की, अनेक जाणकार सुद्धा आता सल्ले देतात की जास्त कठीण व्यायाम करणे हे हृदयावर प्रेशर टाकू शकते.

(वाचा :- मुतखडा, शरीरावरची चरबी यासारख्या अजून 3 आजारांतून व्हाल कायमचे मुक्त, फक्त या झाडाच्या पानांचा मनसोक्त वास घ्या)

जिमला जाणाऱ्या प्रत्येकाने करावी ही टेस्ट

जर तुम्ही जिम सुरू करत असाल किंवा असे काही काम करायला जाणर साल ज्यामध्ये शरीरावर मोठा ताण पडणार आहे तर तुम्ही काही टेस्ट करून घ्यायला हव्यात. यात एक टीएमटी (ट्रेडमिल टेस्ट) आहे ज्यातून तुमच्या हृदयाची स्थिती नक्की कशी आहे ते समजून येते. सध्या सीटी एंजियोग्राफी सुद्धा अनेक जण करतात यामधून तुमच्या हृदयात 40 ते 50 टक्के ब्लॉकेज आहे की नाही ते समजते. तर सल्ला असा आहे की कोणताही तीव्र व्यायाम सुरु करण्यापूर्वी एकदा डॉक्टरांना भेटून तुमच्या हृदयाची स्थिती जाणून घ्या.

(वाचा :- या शिफ्टमध्ये ऑफिसला जाणा-यांनी कायम राहावं सावध, नाहीतर होतात जीवघेणे आजार, करा आयुर्वेदिक डॉक्टरांचे हे उपाय)

पुन्हा वर्कआउट सुरु करणार असाल तर

अनेक लोक वर्कआउट करणे सोडून देतात आणि काही महिन्यांनी किंवा वर्षांनी पुन्हा एकदा वर्कआउट करायला सुरुवात करतात. अशा लोकांनी सुद्धा वर सांगितलेल्या हृदयाच्या टेस्ट करून घेतल्या पाहिजेत. याशिवाय डायबिटीज रुग्ण आणि स्त्रियांनी सुद्धा याची तपासणी करून घेणे खूप आवश्यक आहे. कारण त्यांना हेवी वर्कआऊटचा जास्त धोका असू शकतो असे अनेक अभ्यासांमधून समोर आले आहे. त्यामुळे वेळीच काळजी घेतलेली बरी!

(वाचा :- हार्ट अटॅक, लिव्हर फेल, स्ट्रेस, रक्ताच्या गाठी या महाभयंकर रोगांपासून होईल बचाव, फक्त ही गोष्ट खा व पाणी प्या)

ट्रेडमिलवर धावल्याने काय होते?

जेव्हा ट्रेडमिलची स्पीड खूप जास्त असते तेव्हा त्याचा हार्ट रेट आणि ब्लड प्रेशरवर मोठा प्रभाव होतो. यामुळे हृदयाला अधिक ऑक्सिजनची गरज भासते. खूप काळ जर अशीच स्थिती राहिली तर ह्रदयाला होणा-या ब्लड सर्क्युलेशनमध्ये तणाव निर्माण होऊ शकतो. यामुळे नसांमध्ये ब्लॉकेज होणे, ब्लड प्रेशर कमी होणे किंवा हार्ट अटॅक येणे यांसारखे धोके वाढू शकतात.

(वाचा :- बापरे, अंघोळ करताना या चुका केल्यास हळुहळू डॅमेज व फेल होऊ शकतात अनेक अवयव, तीन नंबरची चूक प्रत्येकजण करतो..!)

टीप : ही एक सामान्य माहिती असून कृपया आपल्या डॉक्टरांचा सल्ला घेऊनच योग्य ते पाउल उचला.



Source link

Leave a Reply

Your email address will not be published.