नवी दिल्ली : कच्च्या तेलात चढ-उतार होत असतानाही पेट्रोल, डिझेल आणि एलपीजी सिलिंडरच्या दरात बऱ्याच काळापासून कोणतीही कपात झालेली नाही. या इंधनांच्या किमती इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन (IOC), भारत पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन (BPCL) आणि हिंदुस्तान पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन (HPCL) ठरवतात. कच्चा तेल स्वस्त होऊन किमती कमी करून या कंपन्यांनी सर्वसामान्यांना दिलासा दिला आहे.

देशातील ९०% इंधन बाजारावर इंडियन ऑइल, भारत पेट्रोलियम आणि हिंदुस्तान पेट्रोलियम या तीन सरकारी कंपन्यांचे नियंत्रण आहे. या कंपन्यांनी स्वेच्छेने पेट्रोल, डिझेल आणि स्वयंपाकाच्या गॅसच्या किमतींमध्ये कोणताही बदल केलेला नाही. याचे कारण तुम्हाला माहीत आहे का?

प्रति लिटर इतका तोटा
तेल कंपन्यांचे म्हणणे आहे की, आंतरराष्ट्रीय स्तरावर कच्च्या तेलाच्या किमती नुकत्याच वाढल्यामुळे सार्वजनिक क्षेत्रातील पेट्रोलियम कंपन्यांना डिझेलवर प्रति लिटर तीन रुपयांचा तोटा सहन करावा लागत आहे. तर त्यांचा पेट्रोलवरील नफा कमी झाला आहे. पेट्रोलवरील घटता नफा आणि डिझेलवरील तोटा यामुळे या कंपन्या किरकोळ किमतीत कपात करण्याचे टाळत आहेत. एप्रिल २०२२ पासून पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात कोणताही बदल झालेला नाही.

८५% आयात
तेलाची गरज भागवण्यासाठी भारत ८५ टक्के आयातीवर अवलंबून असून गेल्या वर्षाच्या अखेरीस कच्च्या तेलाचा दर कमी झाला होता. पण जानेवारीच्या दुसऱ्या पंधरवड्यात त्यात पुन्हा वाढ झाली. तेल उद्योगातील एका अधिकाऱ्याने सांगितले की, डिझेलवर तेल कंपन्यांना प्रतिलिटर तीन रुपये तोटा सहन करावा लागत आहे. यासोबतच पेट्रोलवरील नफ्याचे मार्जिनही सुमारे ३-४ रुपये प्रति लिटर इतके कमी झाले आहे.

ग्राहकांना व्याजदर वाढीचा धक्का; HDFC बँकेचे गृह, कार लोन महागले, लाखोंच्या खिशावर होणार परिणाम
बाजारात अजूनही अस्थिरता
पेट्रोलियमच्या किमतीतील बदलांबाबत विचारले असता पेट्रोलियम आणि नैसर्गिक वायू मंत्री हरदीप सिंग पुरी यांनी ‘इंडिया एनर्जी वीक’ दरम्यान सांगितले होते की, सरकार दर ठरवत नाही. तेल कंपन्या सर्व आर्थिक पैलूंचा विचार करून निर्णय घेतात. तेल कंपन्या सांगत आहेत की बाजारात अजूनही अस्थिरता आहे, असेही पुरी यांनी म्हटले.

Gautam Adani: दुख भरे दिन बीते रे भैया… अब्जाधीशांच्या यादीत अदानींच शानदार कमबॅक, रातोरात इतकी वाढली संपत्ती
किंमत कशी ठरवली जाते
तेल कंपन्या दररोज पेट्रोल आणि डिझेलचे दर ठरवतात. ही किंमत पारदर्शकता धोरण अंतर्गत ठरवली जाते. त्याची अंमलबजावणी २०१४ मध्ये झाली. पेट्रोल आणि डिझेलचे दर ठरवण्यात तेल कंपन्या पूर्णपणे स्वतंत्र नाहीत. सरकार कर आणि इतर धोरणात्मक उपायांद्वारे किमतींवर प्रभाव टाकू शकतात. पेट्रोल-डिझेलच्या दरावर अनेक घटकांचा प्रभाव असतो. यामध्ये आंतरराष्ट्रीय बाजारातील तेलाच्या किमती, डॉलर-रुपया विनिमय दर, मागणी आणि पुरवठा इत्यादींचा समावेश होतो.

Read Latest Business News



Source link

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *